Engel IB144 User Manual download pdf (Page 338)

283

edel mensch te zijn

een voorbeeld van een dergelijk verschijnsel. Andere voorbeelden

zijn:

Mijn zak komt als besteld

om in te laden Dien 'k op uw woord vertrouw geen

Goliath te zijn

. (Staring.)

De woestijn Heeft zich een oogenblik uw graf gewaand te

zijn

. (Da Costa.)

Wanneer het naamwoordelijk praedicaatswoord een zelfstandig naamwoord is,

moet daarvan natuurlijk ook de naamval bepaald worden. Hiervoor geldt de regel,

die ook in den hoedanigheidszin den naamval van het naamwoordelijk gezegde

beheerscht, nl. HET NAAMWOORDELIJK GEZEGDE STAAT IN DENZELFDEN NAAMVAL ALS

HET ONDERWERP, WAARAAN HET WORDT TOEGEKEND. Dat in een uitgedrukten zin het

naamwoordelijk gezegde in den nominatief staat, is slechts een bijzonder geval van

dezen algemeenen regel, waarvan een ander bijzonder geval dus is, dat een

praedicaatswoord in denzelfden naamval staat als het woord, waarbij het een

praedicaatswoord is. Die regel verklaart ook het verschijnsel, dat de beide

accusatieven bij werkwoorden als

noemen

in den lijdenden vorm nominatieven

worden. In

ik noem u mijn vriend

staat

vriend

in den accusatief, omdat

als lijdend

voorwerp in dien naamval staat; in

gij wordt mijn vriend genoemd

staat

vriend

den nominatief, omdat het een praedicaatswoord is bij het onderwerp

gij

. Deze

naamvalsregel blijft gelden, ook dan wanneer het koppelwerkwoord in den vorm

eener onbepaalde wijs aanwezig is; in de beide aangehaalde voorbeelden staan

de woorden

Goliath

graf

in den vierden naamval als praedicaatswoorden bij de

lijdende voorwerpen

dien

zich

, niettegenstaande het koppelwerkwoord

zijn

beide voorbeelden is uitgedrukt.

Zagen we tot dusverre den infinitief van een werkwoord als werkwoordelijk, het

adjectief of substantief als naamwoordelijk praedicaatswoord optreden, men moet

echter niet uit het oog verliezen, dat ook soms een werkwoord in den infinitiefvorm

als naamwoordelijk gezegde dienst doet, dus ook als naamwoordelijk

praedicaatswoord kan voorkomen. In

werken en denken en leeren is leven

(De

Genestet), is het naamwoordelijk gezegde een werkwoord; in zinnen als:

dat noem

ik loopen

is de infinitief

loopen

een naamwoordelijk praedicaatswoord bij het lijdende

voorwerp

dat

De hier behandelde praedicatieve bepalingen, zoo werkwoordelijke als

naamwoordelijke, kwamen alle als zoodanig voor bij het lijdende voorwerp, of, wat

de laatste betreft, bij werkwoorden als

noemen

bij het onderwerp van den lijdenden

zin. De naamwoordelijke praedicaatswoorden echter komen ook nog op andere

wijze voor. Niet alleen aan het lijdende voorwerp, ook aan andere zinsdeelen kan

men naamwoordelijke gezegden toekennen door een woord, dat soms

appositie of

bijstelling

genoemd wordt, soms den naam draagt van

bepaling van gesteldheid

maar dat in den grond niets anders is dan een praedicaatswoord. In de voorbeelden:

‘

Mijn Eva

’,

stamelt hij

, ‘

laatst

eenigst overschot Van al de schatten

eens mij

toebeschikt door God

Maar van die schatten mij de grootste!

’ (Bogaers) en

En lijk

op lijk

verminkt

verschroeid

Ploft

Taal en Letteren. Jaargang 2

1 2 ... 333 334 335 336 337 338 339 340 341 342 343 ... 439 440

Comments to this Manuals

No comments

Engel IB144 User Manual Page 338

Comments to this Manuals

Related products and manuals for Unknown Engel IB144