Engel IB144 User Manual download pdf (Page 245)

197

een zin als dezen: ‘ongetwijfeld heeft hij zich in zoodanige bewoordingen uitgedrukt,

als nauwelijks aanleiding geven kunnen tot verkeerde vermoedens’: hier is

vergelijking; iets daarvan is ook in den zin uit Hagar. - ‘'t zijn zulken,

als die

scharen opdreven uit uw sch.’ -

van landveroveraren

is bepaling bij

de scharen:

vgl.

b.v.

Slag bij Nieuwpoort

18:

haar grond - van menschlijke geboden

. - Verklaar

schoot

hier.

15-20 bepaalt ‘scharen van landveroveren’: Israël ging Kanaän; de Islam de wereld

veroveren. - 16: waartoe het woord

omstuwd?

- 17: ‘

veertig jaren’: nl. de

welbekende

veertig jaar: daarom het

bepalend

lidw. - 19:

een half gekenden God:

er lag waarheid in Mohammeds Godsdienst: ‘Er is maar één God’; maar de

volle

waarheid was daarin niet.

GRAMMATICA. Uitroepende zinnen als 1-5 zijn in den grond der zaak

vragende

. Doch

zóóvele en zoodánig zijn die wonderen, dat daar

geen antwoord

is: in deze vraag

ligt verwondering, ontzag, en

zoo

wordt zij een

uitroep. Wat

(

welk

) blijft in zulke

gevallen

vragend

heeten, maar krijgt natuurlijk een

onbepaalde

beteekenis. Het

vragend karakter kan geheel verdwijnen zelfs en zoo heeft het vragende ‘wat’ de

beteekenis gekregen van

waartoe

in b.v. ‘

Wat

noopt de Waan hem vroeg en spaâ’

(Staring,

Het geluk

) en is het bijwoord van graad geworden b.v. in Hagar 6-7, dat

zich in 't geheel niet meer als vraag laat nemen. (Zie over deze dingen verder

Taal

en Lett

. I, Marco; bladz. 166).

Doch ook

niet

in 1. verdient nader beschouwen. Het is hetzelfde als in ‘Heb ik je

niet gewaarschuwd?’ Ook dit ‘niet’ staat oorspronkelijk in vraagzinnen. Men

had

iemand gewaarschuwd; nadrukkelijk. Hij ging zijn gang en 't ging verkeerd. Met het

oog daarop, dat hij handelde als was hij

niet

gewaarschuwd, als wist hij niet beter,

vroeg

men dan: ‘heb ik je soms niet gewaarschuwd’ d.i. ‘heb je soms niet beter

geweten’; of wel, hij kwam klagen, zich beklagen, alsof hij daartoe nog recht had;

dan was het al evenzoo: ‘heb ik je

niet

gewaarschuwd?’ en dan kon de man niet

anders dan stil tot zich-zelf zeggen: ‘ik

ben

gewaarschuwd.’ In beide gevallen

behelsde de negatieve vraag de nadrukkelijke bevestiging:

gewaarschuwd zijt ge

De eigenlijke beteekenis van dit nu zuiver modale

niet

voelen wij niet meer: 't is

eenvoudig

versterkend

en juist

daarom

ging het mee dienst doen in dien

uitroependen

zin der verwondering en bewondering en verontwaardiging, waarin wij 't ook

hier

(vers 1.) aantreffen. Vgl. ‘Wat is dat

niet

mooi!’, ‘Wat is dat

geen

gemeene streek’

etc.

De aandacht moet ook trekken de verbinding van het

enkelvoudig

Taal en Letteren. Jaargang 2

1 2 ... 240 241 242 243 244 245 246 247 248 249 250 ... 439 440

Comments to this Manuals

No comments

Engel IB144 User Manual Page 245

Comments to this Manuals

Related products and manuals for Unknown Engel IB144